NATO: Finlandiya, İsveç olmadan katılmanın ipuçlarını veriyor


HELSİNKİ –

Finlandiya’nın üst düzey diplomatı Salı günü, Türkiye cumhurbaşkanının askeri ittifakın genişletilmesi konusunda ciddi şüpheler dile getirmesinin ardından, ülkenin İsveç olmadan NATO’ya katılmayı düşünmek zorunda kalabileceğini öne sürdü.

Dışişleri Bakanı Pekka Haavisto Fin yayıncısı YLE’ye “İsveç’in başvurusunun daha uzun süre geciktiği ortaya çıkarsa durumu değerlendirmemiz gerekiyor” dedi.

Bu yorum, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın İsveç’i hafta sonu Stockholm’de İslam karşıtı bir aktivist ve Kürt yanlısı gruplar tarafından düzenlenen protestolar sonrasında NATO üyelik hedefine destek beklememesi konusunda uyarmasından bir gün sonra geldi.

İlk kez her iki ülkede de önde gelen bir hükümet yetkilisi ittifaka birlikte katılma konusunda şüphelerini dile getirdi. Haavisto daha sonra geri adım attı ve Parlamento’da gazetecilere Salı günü erken saatlerde yaptığı yorumun “kesin olmadığını” ve Finlandiya’nın İsveç ile ortaklaşa NATO’ya katılma arzusunun değişmediğini söyledi.

Haavisto’ya askeri bloğun iki İskandinav ülkesinin aynı anda katılmasını istediğini vurgulayan NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ile konuştuğunu söyledi.

Haavisto, “Ancak İsveç’teki (son) olayların programı nasıl etkileyeceği konusunda NATO içinde elbette endişeler dile getirildi.” dedi.

İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya katılma teklifi, İsveç’in özellikle sürgündeki Kürt militanlara ve onların sempatizanlarına baskı yapması gerektiğini söyleyerek şimdiye kadar genişlemeyi engelleyen Türkiye de dahil olmak üzere mevcut tüm NATO üyelerinin onayını gerektiriyor.

Şimdiye kadar, İsveç ve Finlandiya ittifaka birlikte katılmaya kararlıydı, ancak Haavisto’nun YLE’ye yaptığı yorum, Finlandiya’nın İskandinav komşusu olmadan ilerlemeyi düşündüğü yönünde endişelere yol açtı.

İsveç Dışişleri Bakanı Tobias Billstrom Associated Press’e yaptığı açıklamada, “Gerçekte ne anlama geldiğini öğrenmek için Finlandiya ile temas halindeyiz.” Dedi. “İsveç, NATO üyeliğimizle ilgili İsveç, Finlandiya ve Türkiye arasındaki anlaşmaya saygı duyuyor. Bunu şimdiye kadar yaptık ve yapmaya devam edeceğiz.”

Geçen yıl bir NATO zirvesinde üç ülke tarafından imzalanan bir mutabakat zaptı ile İsveç ve Finlandiya, Kürt militan gruplarını desteklememeyi ve 2019’da Suriye’nin kuzeyine yapılan saldırının ardından Türkiye’ye uygulanan silah ambargolarını kaldırmayı taahhüt ettiler.

Stockholm’deki Kürt yanlısı ve Türkiye karşıtı gösteriler süreci karmaşıklaştırdı. Cumartesi günü Danimarkalı aşırı sağcı bir aktivist, Stockholm’deki Türkiye Büyükelçiliği önünde İslam’ın kutsal kitabı Kuran’ı yaktığı bir protesto gösterisi düzenledi. Cumartesi günü İsveç başkentinde ayrı bir Kürt yanlısı gösteri düzenlendi.

İsveç hükümeti, bu tür protestolara ülkenin ifade özgürlüğü kapsamında izin verildiği konusunda ısrar ederken, kendisini gösterilerden uzaklaştırmaya çalıştı.

Türkiye protestolara öfkeyle karşılık vererek İsveç savunma bakanının Ankara’ya planladığı ziyareti iptal etti. Ankara ve İstanbul’daki İsveç diplomatik misyonlarının önünde protestolar düzenlendi.

Erdoğan, İsveç makamlarını Kur’an yakma gösterisine izin verdiği için kınadı.

Büyükelçiliğimizin önünde bu tür rezilliklerin yaşanmasına izin verenlerin, NATO üyelik başvurularıyla ilgili olarak artık bizden hayır bekleyemeyeceği açıktır.

Kürt yanlısı gösteriyi de eleştirerek, İsveç’i “terör örgütlerinin caddelerinize ve sokaklarınıza taşmasına izin vermekle” suçladı. İsveç, Türkiye’ye ve Müslümanlara saygı göstermezse bizden NATO konusunda destek görmeyeceklerini söyledi.

——


Jan M. Olsen, Kopenhag, Danimarka’dan bildirdi.


Kaynak : https://www.ctvnews.ca/world/finland-s-top-diplomat-hints-at-joining-nato-without-sweden-1.6243417

Yorum yapın

SMM Panel PDF Kitap indir